Τροχαία ατυχήματα–Αποζημίωση από θάνατο–Σωματικές βλάβες–Υλικές ζημιές

Τροχαία ατυχήματα–Αποζημίωση από θάνατο–Σωματικές βλάβες–Υλικές ζημιές

Τα τροχαία ατυχήματα αποτελούν έναν από τους τομείς του Δικαίου, στον οποίο η πολύχρονη εμπειρία των γραφείων μας μας έχει οδηγήσει στην επιτυχή ενασχόλησή μας με το αντικείμενο. Ακολουθούν κάποιες σημαντικές πληροφορίες σχετικά με τα τροχαία ατυχήματα και τις διαφορές που προκαλούνται από αυτά και που αφορούν τόσο τη ζωή (σωματικές βλάβες, θάνατος) όσο και τις υλικές ζημιές.

1. Το σημαντικότερο μέρος της σχετικής νομοθεσία μας όπως ισχύει μέχρι και την τελευταία της τροποποίηση
2. Τροχαία ατυχήματα
3. Αποζημίωση από θάνατο
4. Σωματικές βλάβες
5. Υλικές ζημιές

1. Το σημαντικότερο μέρος της σχετικής νομοθεσία μας όπως ισχύει μέχρι και την τελευταία της τροποποίηση

Αστικός Κώδικας

αρ. 914 ΑΚ:

Όποιος ζημιώσει άλλον παράνομα και υπαίτια έχει υποχρέωση να τον αποζημιώσει.

αρ. 928 ΑΚ:

Σε περίπτωση θανάτωσης προσώπου ο υπόχρεος οφείλει να καταβάλει τα νοσήλεια και τα έξοδα της κηδείας σ’ εκείνον που κατά το νόμο βαρύνεται μ’ αυτά. Έχει επίσης την υποχρέωση να αποζημιώσει εκείνον που κατά το νόμο είχε δικαίωμα να απαιτεί από το θύμα διατροφή ή παροχή υπηρεσιών.

αρ. 929 ΑΚ:

Σε περίπτωση βλάβης του σώματος ή της υγείας προσώπου η αποζημίωση περιλαμβάνει, εκτός από τα νοσήλεια και τη ζημία που έχει ήδη επέλθει, οτιδήποτε ο παθών θα στερείται στο μέλλον ή θα ξοδεύει επιπλέον εξαιτίας της αύξησης των δαπανών του. Υποχρέωση αποζημίωσης υπάρχει και προς τον τρίτο, ο οποίος είχε κατά το νόμο δικαίωμα να απαιτήσει την παροχή υπηρεσιών από τον παθόντα και τις στερείται.

αρ. 930 ΑΚ:

Η αποζημίωση των δυο προηγούμενων άρθρων που αναφέρεται στο μέλλον καταβάλλεται σε χρηματικές δόσεις κατά μήνα. Όταν υπάρχει σπουδαίος λόγος, η αποζημίωση μπορεί να επιδικαστεί σε κεφάλαιο εφάπαξ. Ο οφειλέτης της αποζημίωσης μπορεί κατά τις περιστάσεις να υποχρεωθεί να παράσχει ασφάλεια. Η αξίωση αποζημίωσης δεν αποκλείεται από το λόγο ότι κάποιος άλλος έχει την υποχρέωση να αποζημιώσει ή να διατρέφει αυτόν που αδικήθηκε.

αρ. 931 ΑΚ:

Η αναπηρία ή η παραμόρφωση που προξενήθηκε στον παθόντα λαμβάνεται ιδιαίτερα υπόψη κατά την επιδίκαση της αποζημίωσης, αν επιδρά στο μέλλον του.

αρ. 932 ΑΚ:

Ικανοποίηση της ηθικής βλάβης: Σε περίπτωση αδικοπραξίας, ανεξάρτητα από την αποζημίωση για την περιουσιακή ζημία, το δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει εύλογη κατά την κρίση του χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης. Αυτό ισχύει ιδίως για εκείνον που έπαθε προσβολή της υγείας, της τιμής ή της αγνείας του ή στερήθηκε την ελευθερία του. Σε περίπτωση θανάτωσης προσώπου η χρηματική αυτή ικανοποίηση μπορεί να επιδικαστεί στην οικογένεια του θύματος λόγω ψυχικής οδύνης.

Ν. 489/76

αρ. 2 παρ. 1 ν. 489/76: Ο κύριος ή κάτοχος αυτοκινήτου που κυκλοφορεί μέσα στην Ελλάδα επί οδού, υποχρεούται να έχει καλύψει με ασφάλιση την εκ τούτου έναντι τρίτων αστική ευθύνη σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος.
αρ. 6 παρ. 2 ν. 489/76, αρ. 2 παρ. 1 ΠΔ 264/91: Η ασφαλιστική κάλυψη πρέπει να περιλαμβάνει την έναντι τρίτων αστική ευθύνη εξαιτίας θανάτωσης ή σωματικής βλάβης ή ζημιών σε πράγματα, στην οποία περιλαμβάνεται και η χρηματική ικανοποίηση για ψυχική οδύνη ή ηθική βλάβη καθώς και την αστική ευθύνη λόγω θανάτωσης ή σωματικών βλαβών έναντι των μελών της οικογένειας του ασφαλισμένου, οδηγού ή κάθε άλλου προσώπου του οποίου η αστική ευθύνη καλύπτεται σύμφωνα με την πρώτη παράγραφο, ανεξάρτητα από δεσμό συγγένειας.
αρ. 6β ν. 489/76, αρ. 4 ν. 3557/2007: Εξαιρούνται από την ασφάλιση οι ζημίες που προκαλούνται:
• από οδηγό ο οποίος στερείται της άδειας οδήγησης που προβλέπεται από το νόμο για την κατηγορία του αυτοκινήτου οχήματος που οδηγεί
• από οδηγό ο οποίος, κατά το χρόνο του ατυχήματος, τελούσε υπό την επίδραση οινοπνεύματος ή τοξικών ουσιών, κατά παράβαση του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ν. 2696/1999, ΦΕΚ 57 Α’), όπως εκάστοτε ισχύει, εφόσον η εν λόγω παράβαση τελεί σε αιτιώδη συνάφεια με την πρόκληση του ατυχήματος. Αν το αυτοκίνητο όχημα που εμπλέκεται στο ατύχημα ανήκει κατά κυριότητα σε επιχείρηση εκμίσθωσης επιβατικών αυτοκινήτων οχημάτων, το δικαίωμα αναγωγής του ασφαλιστή ασκείται μόνο κατά του οδηγού του ζημιογόνου αυτοκινήτου οχήματος, εφόσον υφίσταται έγκυρο μισθωτικό έγγραφο
• από αυτοκίνητο όχημα του οποίου γίνεται διαφορετική χρήση από αυτή που καθορίζεται στο ασφαλιστήριο συμβόλαιο και στην άδεια κυκλοφορίας, εφόσον η χρήση αυτή τελεί σε αιτιώδη συνάφεια με την πρόκληση του ατυχήματος.
αρ. 9 ν. 489/76, αρ. 6 παρ. 1 ν. 3557/2007: Ο λήπτης της ασφάλισης ή ο ασφαλισμένος υποχρεούνται να δηλώνουν στον ασφαλιστή κάθε ατύχημα που αφορά το ασφαλισμένο αυτοκίνητο όχημα αμέσως, χωρίς υπαίτια καθυστέρηση και το αργότερο εντός οκτώ (8) εργάσιμων ημερών, αφότου έλαβαν γνώση του ατυχήματος.
αρ. 10 ν. 489/76, αρ. 7 ν. 3557/2007: 1. Το πρόσωπο που ζημιώθηκε, έχει από την ασφαλιστική σύμβαση και μέχρι το ποσό αυτής, ιδία αξίωση κατά του ασφαλιστή.
2. Η αξίωση αυτή παραγράφεται μετά πάροδο πέντε (5) ετών από την ημέρα του ατυχήματος, επιφυλασσομένων των διατάξεων της κείμενης νομοθεσίας για την αναστολή και τη διακοπή της παραγραφής.
3. Σε περίπτωση που έχουν ζημιωθεί περισσότερα πρόσωπα όταν το σύνολο των αποζημιώσεων που πρέπει να καταβληθούν από τον υπαίτιο υπερβαίνει το ασφαλιστικό ποσό, το δικαίωμα καθενός από αυτούς κατά του ασφαλιστή περιορίζεται σύμμετρα μέχρι τη συμπλήρωση του όλου ασφαλιστικού ποσού. Αν ο ασφαλιστής ο οποίος αγνοεί την ύπαρξη ή το μέγεθος άλλων απαιτήσεων ή μετά από δικαστική απόφαση, κατέβαλε σε κάποιο από τα πρόσωπα αυτά ποσό ανώτερο από το μερίδιο που αναλογεί σ’ αυτόν, ο ασφαλιστής υποχρεούται έναντι των λοιπών ζημιωθέντων μόνο μέχρι τη συμπλήρωση του ασφαλιστικού ποσού. Τα πρόσωπα αυτά έχουν δικαίωμα αναγωγής κατά αυτού που αποζημιώθηκε καθ’ υπέρβαση.
4. (αρ. 10 παρ. 5 ν. 2741/99) Η συζήτηση της κύριας αγωγής κατά ασφαλιστικής εταιρίας, του κατά το άρθρο 19 του παρόντος νόμου Επικουρικού Κεφαλαίου ή άλλου υπόχρεου για απώλεια εισοδήματος λόγω ατυχήματος που προκλήθηκε από αυτοκίνητο κηρύσσεται απαράδεκτη, αν δεν προσαχθεί βεβαίωση περί προηγούμενης κοινοποίησης αντιγράφου της αγωγής στην αρμόδια Δημόσια Οικονομική Υπηρεσία του ενάγοντος.

αρ. 11 παρ. 2 ν. 489/76, αρ. 8 ν. 3557/2007: Κατά ζημιωθέντος τρίτου, η ακύρωση, η λύση, η λήξη ή η αναστολή της ασφαλιστικής σύμβασης μπορεί να αντιταχθούν, μόνο εάν το ατύχημα συνέβη μετά πάροδο δεκαέξι (16) ημερών από τη γνωστοποίηση, εκ μέρους του ασφαλιστή της ακύρωσης, της λύσης, της λήξης ή της αναστολής της ασφαλιστικής σύμβασης, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 11α

αρ. 12 ν. 489/76, αρ. 17 παρ. 1 ν. 2170/93: Ο κύριος ή κάτοχος του αυτοκινήτου που το θέτει σε κυκλοφορία ή ανέχεται να το κυκλοφορεί άλλος χωρίς να είναι τούτο ασφαλισμένο κατά τις διατάξεις του νόμου αυτού, τιμωρείται με φυλάκιση από δύο (2) μέχρι δώδεκα (12) μηνών και με χρηματική ποινή τουλάχιστον ίση με το σε δραχμές ισόποσο των 300 ECU. Με τις ίδιες ποινές τιμωρείται και όποιος θέτει σε κυκλοφορία αυτοκίνητο που δεν ανήκει σ’ αυτόν και δεν είναι ασφαλισμένο κατά τις διατάξεις του παρόντος. Κατά τα λοιπά εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 103 του ν. 2696/1999 (ΦΕΚ 57 Α).

αρ. 14 ν. 489/76: 1. Απαγορεύεται η συντηρητική κατάσχεση αυτοκινήτου για απαιτήσεις από ατυχήματα που προκλήθηκαν από την κυκλοφορία αυτού, εφόσον υπάρχει η κατά τις διατάξεις του νόμου αυτού ασφαλιστική κάλυψη, εσωτερική ή διεθνής, εκτός αν πιθανολογείται ότι η απαίτηση υπερβαίνει το ποσό για το οποίο έχει συναφθεί η ασφάλιση, οπότε επιτρέπεται συντηρητική κατάσχεση για το υπερβάλλον ποσό.
2. Κατ’ εξαίρεση το πρόσωπο που ζημιώθηκε, έχει το δικαίωμα συντηρητικής κατάσχεσης του ασφαλισμένου αυτοκινήτου για απαιτήσεις από ατυχήματα που προκλήθηκαν από την κυκλοφορία του, εφόσον ο κύριος, κάτοχος ή οδηγός του δεν προβαίνει στην κατά το άρθρο 9 του νόμου αυτού δήλωση στον ασφαλιστή του. Το δικαίωμα αυτό έχει και ο ασφαλιστής σε περίπτωση αναγωγής κατά του κυρίου του αυτοκινήτου.
αρ. 19παρ. 1 ν. 489/76, αρ. 40 παρ. 1 ν. 3746/09: Το Επικουρικό Κεφάλαιο είναι υποχρεωμένο να καταβάλει στα πρόσωπα που ζημιώθηκαν την κατά την παράγραφο 2 του άρθρου αυτού αποζημίωση λόγω θανάτωσης σωματικών βλαβών ή υλικών ζημιών από αυτοκινητιστικά ατυχήματα όταν :

• Αυτός που υπέχει ευθύνη παραμένει άγνωστος. Στην περίπτωση αυτή όμως δεν υπάρχει υποχρέωση αποζημίωσης λόγω υλικών ζημιών, εκτός αν προκλήθηκαν συγχρόνως και σωματικές βλάβες που απαιτούν νοσοκομειακή περίθαλψη, εφόσον έχει επιληφθεί αστυνομική αρχή και η περίθαλψη αυτή διήρκησε τουλάχιστον για χρονικό διάστημα πέντε ημερών σε δημόσιο νοσοκομείο ή ιδιωτικό θεραπευτήριο.
• Το ατύχημα προήλθε από αυτοκίνητα ως προς το οποίο δεν έχει εκπληρωθεί η κατά το άρθρο 2 υποχρέωση Εξαιρούνται της υποχρέωσης τα πρόσωπα που επιβιβάσθηκαν με τη θέλησή τους στο όχημα που προκάλεσε τη ζημιά, εφόσον το Επικουρικό Κεφάλαιο αποδείξει ότι γνώριζαν ότι το όχημα δεν ήταν ασφαλισμένο.

• Το Ατύχημα προήλθε από αυτοκίνητο οδηγούμενο από πρόσωπο που προκάλεσε από πρόθεση το ατύχημα.
• Ο ασφαλιστής πτώχευσε ή η σε βάρος του εκτέλεση απέβη άκαρπη ή ανακλήθηκε η άδεια λειτουργίας ασφαλιστικής επιχείρησης ένεκα παραβάσεως νόμου. Στην περίπτωση αυτή, το Επικουρικό Κεφάλαιο έχει δικαίωμα αναγωγής κατά του διαμεσολαβήσαντος στην ασφάλιση προσώπου μέχρι του ισόποσου σε δραχμές των 1.500 ECU, εκτός αν αυτός αποδείξει ότι δεν γνώριζε ούτε μπορούσε να γνωρίζει, οσηδήποτε επιμέλεια και αν είχε επιδείξει, την επικείμενη πτώχευση ή ανάκληση. Ο παραπάνω περιορισμός της ευθύνης του διαμεσολαβήσαντος δεν ισχύει, αν αυτός ενήργησε με δόλο.
Επίσης, στην ως άνω περίπτωση το Επικουρικό Κεφάλαιο έχει ιδία αξίωση κατά του αντασφαλιστή για τις υποχρεώσεις του προς την ασφαλιστική επιχείρηση που προκύπτουν από την αντασφαλιστική σύμβαση αστικής ευθύνης από χερσαία οχήματα.
• Το ατύχημα προήλθε από ορισμένους τύπων οχημάτων ή ορισμένα οχήματα με ειδική πινακίδα κυκλοφορίας και των οποίων η ευθύνη δεν είχε καλυφθεί σύμφωνα με το άρθρο 2 του παρόντος. Στην περίπτωση αυτή το Επικουρικό Κεφάλαιο, το οποίο αποζημίωσε ζημία που προκλήθηκε από όχημα ειδικού τύπου ή με ειδική πινακίδα κυκλοφορίας άλλου κράτους – μέλους, έχει δικαίωμα αναγωγής κατά του αντίστοιχου Επικουρικού Κεφαλαίου του τόπου συνήθους στάθμευσης του οχήματος.
αρ. 19 παρ. 5 ν. 489/76, αρ. 5 παρ. 3 ΠΔ 264/91: Η αποζημίωση του Επικουρικού Κεφαλαίου περιορίζεται στην συμπλήρωση του ποσού που υποχρεούται να καταβάλει ασφαλιστικό Ταμείο ή άλλος Οργανισμός κοινωνικής ασφάλισης για την αυτή αιτία στον ζημιωθέντα.

Ν ΓΠΝ 1911

αρ. 1

Εν περιπτώσει θανατώσεως ή σωματικής βλάβης προσώπου τινός δι` αυτοκινήτου εφαρμόζονται αι διατάξεις του ποινικού Νόμου αι δε τυχόν παραβάσεις των περί αυτοκινήτων αστυνομικών διατάξεων, επιμετρουμένης της ποινής, πρέπει να θεωρώνται ως ιδιαίτεραι επιβαρυντικαί περιστάσεις. Το αυτό ισχύει και εν περιπτώσει βλάβης ξένης περιουσίας.

Ο οδηγός απαλλάσσεται πάσης ποινής, εάν το ατύχημα προήλθεν εξ ελλείψεων του αυτοκινήτου, τας οποίας δεν ηδύνατο μεθ` οιανδήποτε επιμέλειαν να γνωρίση.

αρ. 4

Δια πάσαν υπό του αυτοκινήτου κατά την λειτουργίαν του ζημίαν προς τρίτους ενέχεται εις αποζημιώσεις ο τε οδηγός και ο κατά το άρθρ. κάτοχος, ο δε ιδιοκτήτης εν η περιπτώσει είναι τοιούτος άλλος ή ο κάτοχος ενέχεται μόνον μέχρι της αξίας του αυτοκινήτου, το οποίον παραχωρών εις το ζημιωθέν πρόσωπον, δύναται κατά την κρίσιν του δικαστηρίου να απαλλαχθή κατά πάσης άλλης αποζημιώσεως. Πλειόνων κατόχων ή ιδιοκτητών του αυτοκινήτου ή ευθύνη κανονίζεται κατά το άρθρ. 9 του παρόντος Νόμου.

αρ. 5

Της κατά το προηγούμενον άρθρον αποζημιώσεως ουδείς των ενόχων απαλλάσσεται εξ οιουδήποτε λόγου, εκτός εάν αποδείξη ότι το ατύχημα προήλθεν εξ ανωτέρας βίας ή εξ υπαιτιότητος του θύματος, ή εκ πταίσματος τρίτου προσώπου μη ανήκοντος εις την υπηρεσίαν του αυτοκινήτου.

Ωσαύτως απαλλάσσεται και ο οδηγός αποδεικνύων τα γεγονότα ταύτα, καθ` ην δε περίπτωσιν το ατύχημα επήλθεν εξ ελαττώματος του αυτοκινήτου, απαλλάσσεται εάν αποδείξη ότι μεθ` οιανδήποτε επιμέλειαν δεν ηδύνατο να γνωρίση το ελάττωμα.

αρ. 6

Εν περιπτώσει κοινής υπαιτιότητος του οδηγού ή του αυτοκινήτου αφ` ενός και του θύματος αφ` ετέρου και κοινών εντεύθεν ζημιών, η ζημία καταλογίζεται εις εκάτερον μέρος κατά λόγον της βαρύτητος του πταίσματος. Κατά τα λοιπά εν τη περιπτώσει ταύτη δεν εφαρμόζονται τα άρθρ. 4-5 αλλ` αι αρχαί του κοινού δικαίου.

αρ. 7

Η της αποζημιώσεως αγωγή παραγράφεται εντός δύο ετών από της ημέρας του ατυχήματος.

αρ. 8

Εν περιπτώσει ατυχήματος συνεπεία υπαιτιότητος προσώπου τινός, ο εις αποζημίωσιν υποχρεωθείς και μη υπαίτιος δικαιούται κατ` εκείνου εις αναγωγήν, ήτις διέπεται υπό των κοινών κανόνων του αστικού δικαίου.

Η αναγωγή παραγράφεται εντός δύο ετών από της πληρωμής.

αρ. 9

Ο δικαστής κατά την επιδίκασιν της αποζημιώσεως οφείλει να λαμβάνει υπ` όψιν τας κατ` ιδίαν περιστάσεις, οίον την τυχόν ύπαρξιν ή μη πταίσματος, το μέγεθος αυτού τον ποινικόν ή μη χαρακτήρα της πράξεως ή παραλείψεως, τας περιουσιακάς συνθήκας ζημιώσαντος και ζημιωθέντος, προς δε και καταθέσεις μαρτύρων παρόντων κατά το ατύχημα και υποκειμένων κατά τας διατάξεις της Πολ. Δικονομίας εις εξαίρεσιν λόγω συγγενείας. Υπαρχόντων πλειόνων υποχρέων, έκαστος αυτών ευθύνεται ανεξαρτήτως του άλλου, δι` ο ποσόν κατεδικάσθη, ο δε δικαιωθείς δεν δύναται να λάβη εξ όλων ομού πλέον του ποσού της μεγαλυτέρας καταδίκης, τηρουμένου μεταξύ τούτων του δικαιώματος της αναγωγής κατά τας αρχάς του Αστικού Δικαίου.

αρ. 10

Εν περιπτώσει συγκρούσεως μεταξύ δύο ή πλειόνων αυτοκινήτων υπεύθυνος εις αποζημίωσιν είναι ο υπαίτιος του ατυχήματος, της υπαιτιότητος κρινομένης κατά το κοινόν δίκαιον.

Η αποζημίωσις επιδικάζεται κατά το άρθρ. 9 του παρόντος νόμου.

αρ. 11

Δια τας εκ του παρόντος νόμου αστικάς ευθύνας είναι υπέγγυον το επενεγκόν την ζημίαν αυτοκίνητον, έχοντος του ζημιωθέντος επί τούτου δικαίωμα ενεχύρου, προτιμώμενον παντός άλλου προγενεστέρου του ατυχήματος προνομίου.

Εν περιπτώσει δε θανατώσεως ή σωματικής βλάβης προσώπων κρατείται πάντοτε το αυτοκίνητον υπό της Αστυνομικής Αρχής ευθύς άμα τω ατυχήματι, μέχρις ου δι` αδείας του αρμοδίου προέδρου των πρωτοδικών κατασχεθή συντηρητικώς υπό του ζημιωθέντος προσώπου. Μετά πάροδον πέντε ημερών, αφ` ης εκρατήθη, αποδίδεται εις τον ιδιοκτήτην ή τον κατά το άρθρ. 2 κάτοχον εάν δεν εμεσολάβησε τοιαύτη κατάσχεσις, παραμένοντος εν ισχύϊ του επ` αυτού προνομιακού δικαιώματος του ζημιωθέντος. Εάν υπάρχη ασφάλισις του αυτοκινήτου και η ασφαλίσασα Εταιρεία την αστικήν ευθύνην το ιδιοκτήτου ή του κατόχου ήθελεν εγγράφως δηλώση προς το οικείον αστυνομικόν τμήμα, συντασσομένης της οικείας εκθέσεως, ότι αναδέχεται να καταβάλη μέχρι του παρ` αυτή ησφαλισμένου ωρισμένου ποσού την εις τον παθόντα κανονισθησομένην ή επιδικασθησομένην αποζημίωσιν το ποσόν δε τούτο της ασφαλείας είναι ίσον τουλάχιστον προς την αξίαν του αυτοκινήτου, αίρεται υπό της αστυνομικής αρχής η κράτησις.

Υπαρχούσης ασφαλίσεως του υπό κράτησιν ή κατάσχεσιν αυτοκινήτου μεσεγγυούχος διορίζεται υποχρεωτικώς η ασφαλίστρια Εταιρεία.

Αιτουμένης αδείας συντηρητικής κατασχέσεως, ο πρόεδρος των πρωτοδικών παρέχων την άδειαν διορίζει και μεσεγγυούχον ελλείψει δε τοιούτου διορισμού, μεσεγγυούχος είναι η αστυνομική αρχή, ήτις οφείλει, εκτός άλλης συμφωνίας των μερών, να φυλάττη το αυτοκίνητον και διαφυλάττη αυτό κατά τρόπον διασφαλίζοντα τούτο από πάσαν φθοράν ή βλάβην μέχρις οριστικής αποφάσεως, των εξόδων της διαφυλάξεως βαρυνόντων το αυτοκίνητον.

Ο Πρόεδρος των Πρωτοδικών αίρει την κατάσχεσιν και την μεσεγγύησιν επί καταβολή εγγυήσεως κανονιζομένης υπ` αυτού μετ` ακρόασιν των ενδιαφερομένων μερών, ή αν εγένετο ενώπιον αυτού ή του οικείου αστυνομικού τμήματος η κατά την τρίτην παράγραφον του παρόντος άρθρου δήλωσις της ασφαλιστικής εταιρείας περί αναλήψεως της αστικής ευθύνης, το ποσόν δε της ασφαλείας επαρκή κατά την κρίσιν του Προέδρου δια την πιθανολογουμένην απαίτησιν”.

2. Tροχαία ατυχήματα

Όταν ένα οδηγός αυτοκινήτου ευθύνεται για την πρόκληση τροχαίου ατυχήματος, με συνέπεια τραυματισμό ή θάνατο, υλικές ζημίες κ.α., η ασφαλιστική εταιρεία του ζημιογόνου οχήματος υποχρεούται σε αποζημίωση των θυμάτων ή των οικείων τους.
Η αποζημίωση μπορεί να καταβληθεί μετά από αγωγή που καταθέτει ο ζημιωθείς στα δικαστήρια και αφότου εκδοθεί η δικαστική απόφαση που προσδιορίζει το ποσό. Μπορεί, ωστόσο, η αποζημίωση να καταβληθεί στους δικαιούχους μετά από εξώδικο συμβιβασμό τους με την ασφαλιστική εταιρεία, πριν γίνει καν δικαστήριο.

3. Αποζημίωση από θάνατο

Το δίκαιο μας προβλέπει ότι σε περίπτωση θανάτωσης προσώπου ο υπόχρεος οφείλει να αποζημιώσει εκείνον που από το νόμο είχε δικαίωμα να απαιτεί από το θύμα διατροφή ή παροχή υπηρεσιών.
Τα ποσά των αποζημιώσεων σε υποθέσεις θανατηφόρων τροχαίων ποικίλλουν. Το δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει χρηματικά ποσά για ζητήματα όπως χρηματική ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης, διατροφές, νοσήλια και έξοδα κηδείας.

Χρηματική ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης δικαιούνται πρόσωπα, τα οποία είχαν στενό δεσμό με το θανόντα και είναι: οι σύζυγοι, τα τέκνα, τα εγγόνια, οι γονείς, τα αδέλφια και ορισμένοι συγγενείς εξ αγχιστείας.

4. Σωματικές βλάβες

Ο βασικός νόμος για τα τροχαία ατυχήματα στην Ελλάδα προβλέπει την υποχρεωτική κάλυψη με ασφάλιση από τον κύριο ή κάτοχο αυτοκινήτου της αστικής ευθύνης του έναντι τρίτων, προκειμένου να εξασφαλίσει ότι ο ζημιωθείς από αυτοκινητιστικό ατύχημα, το οποίο είναι όχι μόνο συχνό φαινόμενο αλλά και δαπανηρό στην αποκατάστασή του, θα αποζημιωθεί (αρ. 2 παρ. 1 ν. 489/76).

Όσον αφορά στις σωματικές βλάβες, το αρ. 929 ΑΚ προβλέπει ότι η αποζημίωση περιλαμβάνει, εκτός από τα νοσήλεια και τη ζημία που έχει ήδη επέλθει, οτιδήποτε ο παθών θα στερείται στο μέλλον ή θα ξοδεύει επιπλέον εξαιτίας της αύξησης των δαπανών του. Στην έννοια των νοσηλείων υπάγονται οι δαπάνες που αφορούν τα έξοδα μεταφοράς από τον τόπο της αδικοπραξίας, οι δαπάνες για ιατροφαρμακευτική περίθαλψη (δηλ. αγορά φαρμάκων, αμοιβές ιατρών, ακτινογραφίες), δαπάνη για αμοιβή αποκλειστικής νοσοκόμου, για διαμονή στο νοσοκομείο για φυσιοθεραπεία κτλ. Επιπλέον, δεδομένης της έκτασης της ζημίας που μπορεί να επέλθει στην υγεία του θύματος από το τροχαίο, ο νόμος προβλέπει ότι η αναπηρία ή η παραμόρφωση που προξενήθηκε στον παθόντα λαμβάνεται ιδιαίτερα υπόψη για την επιδίκαση της αποζημίωσης.

5. Υλικές ζημιές

Αναφορικά με τις υλικές ζημιές και την αποκατάστασή τους, σύμφωνα με το ισχύον δίκαιο η αποζημίωση περιλαμβάνει α) τη θετική ζημία, δηλαδή τη μείωση της υπάρχουσας περιουσίας του ζημιωθέντα, β) το διαφυγόν κέρδος, δηλαδή το κέρδος το οποίο με πιθανότητα και κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων και τις ειδικές περιστάσεις θα αποκόμιζε ο ζημιωθείς από την εκμετάλλευση του αυτοκινήτου του από τον χρόνο του ατυχήματος και μέχρι την επισκευή του, εάν δεν μεσολαβούσε η επίδικη σύγκρουση, γ) χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη, σε περίπτωση ολικής ή μερικής καταστροφής του αυτοκινήτου του ζημιωθέντα.

Ειδικότερα για την καταστροφή του αυτοκινήτου, μπορούμε να διακρίνουμε τις εξής περιπτώσεις: Την ολική καταστροφή του αυτοκινήτου, η οποία είναι:
1. Υλική, όταν το αυτοκίνητο έχει υποστεί τέτοια παραμόρφωση από άποψη βλαβών, ώστε ουσιαστικά δεν είναι πλέον τεχνικά δυνατή η αποκατάστασή του.
2. Οικονομικοτεχνική, όταν η αποκατάσταση των ζημιών είναι τεχνικά δυνατή, ωστόσο είναι ασύμφορη χρονικά και οικονομικά σε σχέση με το κόστος απόκτησης ενός άλλου ισάξιου αυτοκινήτου.
3. Όταν έχει διαταραχθεί η γεωμετρία του, η ισορροπία του και η ευστάθειά του σε τέτοιο βαθμό, ώστε να μην είναι δυνατή η επισκευή του με τρόπο που είναι να είναι ασφαλής η κυκλοφορία του.
Στις περιπτώσεις αυτές, αποκαθίσταται η ζημία που συνίσταται στην αξία του αυτοκινήτου, η ζημία εξαιτίας της στέρησης χρήσης αυτού καθώς και η χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης. Η ζημία που συνίσταται στην αξία του αυτοκινήτου υπολογίζεται με βάση την αγοραστική του αξία κατά τον χρόνο της καταστροφής του.
Τη μερική καταστροφή του αυτοκινήτου, οπότε η αποζημίωση περιλαμβάνει τις δαπάνες για την επισκευή του.

Close Menu